Neuschwanstein trekt jaarlijks miljoenen bezoekers, en dat is in de praktijk goed te merken: volgeboekte tijdsloten, drukke parkeerterreinen en een wandeling naar de ingang die in het hoogseizoen soms meer op een file lijkt dan op een rustige boswandeling. Wie liever niet in de rij staat, hoeft de sprookjeskastelen van Duitsland niet over te slaan, want de Beierse kroonjuweel is bepaald niet het enige kasteel met torens, erkers en een dramatische ligging. Verspreid over het land liggen kastelen die qua ligging, architectuur of geschiedenis minstens zo bijzonder zijn, maar zonder de massale toeloop, van een rots midden in een rivier tot een dromerig sprookjeskasteel diep in het bos. Sommige zijn zelfs beter bewaard gebleven dan Neuschwanstein zelf, juist omdat ze nooit de status van internationale publiekstrekker hebben gekregen. Deze 5 kastelen zijn een goed alternatief voor wie dezelfde sprookjessfeer zoekt, met aanmerkelijk minder mensen om je heen en vaak net zoveel verhaal achter de muren.
Leestip: 20x de mooiste kastelen van Duitsland
Schloss Bürresheim: het kasteel dat nooit werd verwoest
Schloss Bürresheim, in de Eifel niet ver van Mayen, oogt als een kasteel dat rechtstreeks uit een sprookjesboek is geplukt, met puntdaken, speelse erkers en kleurrijk vakwerk. Wat het kasteel echt bijzonder maakt, is dat het in tegenstelling tot bijna elk ander kasteel in de regio nooit is verwoest en tot 1938 gewoon bewoond bleef. Dat betekent dat het interieur, van middeleeuwse vertrekken tot barokke woonkamers, in ongewoon authentieke staat bewaard is gebleven, met originele meubels en decoraties die de overgang van middeleeuwse burcht naar comfortabele woning goed laten zien. Het kasteel ligt op fietsafstand van Burg Eltz, wat een bezoek aan beide op één dag goed mogelijk maakt, en trekt daarbij een fractie van de bezoekers die naar zijn beroemdere buurman komen, waardoor een rondleiding hier veel persoonlijker aanvoelt.
Burg Pfalzgrafenstein: een kasteel midden in de Rijn
Burg Pfalzgrafenstein bij Kaub is misschien wel het meest ongewone kasteel van heel Duitsland: het staat volledig op een klein eilandje midden in de rivier de Rijn, met de vorm van een stenen schip die het eiland bijna helemaal vult. Het kasteel diende eeuwenlang als tolstation, waar passerende schepen moesten betalen voordat ze verder mochten varen, en die functie is nog goed te herkennen aan de opzet van het gebouw. Bezoekers steken tegenwoordig met een klein pontje over, wat een bezoek meteen een avontuurlijk tintje geeft, en de rondleiding door de compacte vertrekken duurt niet langer dan een klein uur. Vanaf de rivieroever is het silhouet van het kasteel, omgeven door water, een van de meest unieke kastelenplaatjes van Duitsland, vooral bij zonsondergang.
Reichsburg Trifels: de burcht van Richard Leeuwenhart
Reichsburg Trifels, hoog op een rotsformatie in het Pfälzerwald, was in de middeleeuwen een van de machtigste burchten van het Duitse rijk en bewaarde ooit de rijksinsignes, waaronder de keizerskroon. De burcht is wereldberoemd geworden door een gevangene: de Engelse koning Richard Leeuwenhart werd hier na zijn terugkeer van de kruistochten gevangengehouden, tot zijn losgeld, gelijk aan bijna het dubbele van de jaarlijkse inkomsten van de Engelse kroon, uiteindelijk werd betaald. Het kasteel is gebouwd uit rode zandsteen en torent dramatisch boven het omliggende bos uit. In het interieur zijn tegenwoordig kopieën van de rijksinsignes te zien.
Sababurg: het kasteel van Doornroosje
Sababurg ligt in het Reinhardswald in Hessen en wordt gezien als een van de mogelijke inspiratiebronnen voor het sprookje van Doornroosje, dat de gebroeders Grimm optekenden in deze regio. Het kasteel ligt aan de Duitse Sprookjesroute en heeft een net zo dromerige uitstraling als het sprookje zelf, met dichte begroeiing die het gebouw deels aan het zicht onttrekt. Tegenwoordig is Sababurg deels in gebruik als hotel, wat betekent dat wie echt in een kasteel wil overnachten, hier daadwerkelijk de kans krijgt. Vlak naast het kasteel ligt bovendien een wildpark waar reeën en wilde zwijnen rondlopen.
Burg Stolpen: een kasteel met een dramatisch verhaal
Burg Stolpen in Saksen, gebouwd op een oude basaltrots, dankt zijn bekendheid vooral aan één gevangene: gravin Cosel, de voormalige minnares van keurvorst August de Sterke, die hier bijna vijftig jaar tegen haar wil werd vastgehouden nadat ze in ongenade was gevallen.
De toren waarin ze verbleef draagt tot op de dag van vandaag haar naam. Het kasteel combineert deze dramatische geschiedenis met een indrukwekkend uitzicht over de Saksische Schweiz, en is met zijn overzichtelijke omvang in een uurtje goed te bezichtigen.
Van een kasteel op een rivier-eilandje tot de gevangenis van een Engelse koning: deze 5 alternatieven bewijzen dat de mooiste kastelen van Duitsland niet allemaal Neuschwanstein heten. Wie toch nog een keer naar het origineel wil, kan dat het beste combineren met een van deze minder bekende kastelen, zodat de vakantie niet volledig om wachtrijen draait, maar ook om de rust en verrassing die deze verborgen parels wél bieden.
Lees ook: Duitsland met kinderen in de zomer: de leukste activiteiten en bestemmingen