Prachtig Duitsland

Categorie: Cultuur

  • De leukste biergartens in München: proef de echte Beierse gezelligheid

    De leukste biergartens in München: proef de echte Beierse gezelligheid

    Een biergarten is voor München wat een bruin café voor Amsterdam is: onmisbaar voor het lokale leven en tegelijk een van de eerste dingen die bezoekers willen ervaren. Onder oude kastanjebomen, aan lange gedeelde tafels, drinkt heel München er ’s zomers een Maß bier, vaak met een meegebrachte Brotzeit erbij. Die traditie is zelfs wettelijk vastgelegd: dankzij de Beierse Biergartenverordnung mag je in een biergarten je eigen eten meenemen, zolang je de drankjes maar bij de uitbater koopt. De kastanjebomen die bij vrijwel elke biergarten horen, zijn trouwens geen toeval: brouwers plantten ze vroeger bewust boven hun ondergrondse bierkelders, omdat de ondiepe wortels de kelders koel hielden zonder ze te beschadigen. Deze biergartens laten zien hoe divers dat concept in München eigenlijk is, van een postkaartplaatje in het park tot ’s werelds grootste biergarten.

    Leestip: Dit zijn de 14 leukste steden van Duitsland

    Chinesischer Turm: het bekendste postkaartplaatje

    De biergarten bij de Chinesischer Turm, midden in de Englischer Garten, is het meest gefotografeerde beeld van München als het om biergartens gaat. De 25 meter hoge houten pagode vormt het middelpunt van de biergarten, en op vaste dagen speelt er een Beierse blaaskapel, wat de sfeer meteen compleet maakt. Hier wordt Hofbräu-bier geschonken, aangevuld met klassiekers als Steckerlfisch en Obazda, en het publiek is een kleurrijke mix van Münchenaren, gezinnen en toeristen. Een wandeling van twintig minuten door het park hoort er eigenlijk bij, als opwarmertje voor de eerste Maß.

    Königlicher Hirschgarten: de grootste biergarten ter wereld

    biergarten

    Wie liever niet om een tafel hoeft te vechten, gaat naar de Königlicher Hirschgarten, met ruimte voor maar liefst achtduizend gasten en daarmee de grootste biergarten van de wereld. De biergarten ligt in een uitgestrekt park dat ooit als jachtgebied diende voor de Beierse koningen, en die geschiedenis is nog voelbaar: naast de biergarten ligt een wildpark waar damherten op wandelafstand te bewonderen zijn. In het zelfbedieningsgedeelte wordt Augustiner-bier geschonken, en wie een Radler wil, mengt die traditioneel zelf: de kellner tapt het bier, de limonade tap je er zelf bij. Na afloop is het gebruikelijk om de eigen bierpul zelf om te spoelen bij de daarvoor bestemde kraan, een klein ritueel dat bij de Beierse biergartencultuur hoort.

    Augustiner-Keller: de oudste biergarten van München

    Vlak bij het Hauptbahnhof ligt de Augustiner-Keller, de oudste biergarten van de stad en nog altijd een van de populairste. Meer dan honderd kastanjebomen zorgen voor schaduw, zelfs op de heetste zomerdagen, en onder de grond liggen houten vaten waarin het bier ooit werd opgeslagen. De biergarten hoort bij de Augustiner-brouwerij, opgericht in 1328 en tot op vandaag een van de weinige nog onafhankelijke, familiebedrijf-brouwerijen van de stad. Bij regen is er een gezellig traditioneel restaurant binnen als alternatief, wat de Augustiner-Keller ook bij wisselvallig weer tot een betrouwbare keuze maakt.

    Seehaus: biergarten aan het water

    Voor wie liever aan het water zit dan onder een pagode, is het Seehaus in de Englischer Garten een prima alternatief voor de Chinesischer Turm. De biergarten ligt aan de oever van de Kleinhesseloher See, waar zwanen en eenden over het water glijden, en de rust hier voelt heel anders aan dan de drukte bij de pagode verderop in het park. Steckerlfisch, gerookte vis aan een stok gegrild boven houtskool, geldt hier als specialiteit. Wie na de Maß nog energie overheeft, kan op het meer zelf een roeibootje huren.

    Viktualienmarkt: biergarten midden in de stad

    De biergarten op de Viktualienmarkt, middenin het historische centrum, is de enige van de stad die niet aan één vaste brouwerij gebonden is. Om de zes weken wisselt het geschonken bier tussen de zes grote Münchense brouwerijen, van Hofbräu tot Paulaner. Ondanks de centrale ligging midden op de bekendste voedselmarkt van München komen hier nog altijd veel locals na het werk voor een Maß en een Brotzeit, wat de sfeer minder toeristisch houdt dan de ligging zou doen vermoeden.

    Lees ook: Franken Duitsland: Vakwerk, wijnheuvels en tijdloze cultuur

    Praktische tips: hoe werkt een biergarten

    Een echte biergarten met zelfbediening herken je aan de houten tafels zonder tafelkleedjes; daar mag je je eigen eten meenemen, zolang de drankjes van de uitbater komen. Bij tafels met een tafelkleed geldt bediening, en daar is het de bedoeling dat je ook eet wat er wordt geserveerd. De meeste biergartens zijn weersafhankelijk open: is het droog en warm genoeg om buiten te zitten, dan is de biergarten open, en bij aanhoudende regen sluit de boel gewoon. Reken op ongeveer twintig tot dertig euro per persoon voor een avond met eten en een paar Maß bier, en houd er rekening mee dat het op warme zomeravonden en in het weekend flink druk kan worden bij de populairste locaties zoals de Chinesischer Turm en de Augustiner-Keller.

  • 6x de beste wijnstreken van Duitsland

    6x de beste wijnstreken van Duitsland

    Duitsland is een van de oudste wijnlanden van Europa, met een wijnbouwtraditie die teruggaat tot de Romeinse tijd. Toch denken de meeste Nederlandse reizigers bij een wijnvakantie eerder aan Frankrijk of Italië dan aan het buurland. Onterecht, want Duitsland telt dertien erkende wijnstreken met elk een geheel eigen karakter, van steile leisteenhellingen langs de Moezel tot een bijna mediterraan klimaat in de Pfalz, en de meeste liggen bovendien op een paar uur rijden van de Nederlandse grens. Deze 6 wijnstreken geven een goed beeld van die verscheidenheid, met zowel de sfeer van elke regio als praktische tips om er zelf naartoe te gaan.

    Moezel: steile hellingen en verfijnde Riesling

    moezel

    De Moezel is wereldwijd de bekendste Duitse wijnstreek en dankt die reputatie aan de Riesling die er op leisteenbodems groeit. De wijngaarden liggen op hellingen die soms wel 60 tot 70 graden steil zijn, wat het handmatig oogsten van de druiven tot fysiek zwaar werk maakt, maar ook zorgt voor een langzame rijping en een geconcentreerde, mineralige smaak. Plaatsen als Cochem, Bernkastel-Kues en Traben-Trarbach zijn ideale uitvalsbasissen, met kleine wijnhuizen waar een proeverij vaak zo geregeld is. Wie de streek actief wil verkennen, kan een deel van de Moselsteig lopen, een langeafstandswandelroute die dwars door de bekendste wijnlocaties voert.

    Rheingau: prestige aan de oever van de Rijn

    Rheingau

    De Rheingau is compact vergeleken met de Moezel, maar geldt als een van de meest prestigieuze wijnstreken van Duitsland. De wijngaarden liggen op de noordoever van de Rijn, waar de rivier tijdelijk van oost naar west stroomt, wat voor optimale zoninstraling zorgt. De streek produceert krachtige Rieslings met een lange afdronk, en hier werd in 1775 bij toeval de eerste Spätlese gemaakt, een latere, zoetere oogst die tot op vandaag een klassieke Duitse wijnstijl is. Plaatsen als Rüdesheim en Eltville liggen dicht bij elkaar, en een bezoek aan Kloster Eberbach, een voormalig kloosterlandgoed met een lange wijnbouwtraditie, hoort bij de vaste programma’s van veel wijnreizen door de streek.

    Rheinhessen: het grootste en meest vernieuwende wijngebied

    Rheinhessen

    Rheinhessen is met afstand de grootste wijnstreek van Duitsland, gelegen in de driehoek tussen Worms, Mainz en Bingen. De streek stond lange tijd bekend om grootschalige productie en de zoete Liebfraumilch, maar heeft de afgelopen decennia een opvallende transformatie doorgemaakt richting kwaliteit en experiment. Jonge wijnmakers combineren traditionele druiven als Riesling en Silvaner met nieuwe stijlen, wat Rheinhessen tot een van de meest dynamische wijnstreken van het land maakt. Elk dorp in de regio heeft zijn eigen wijnbouwtraditie, wat het gebied bij uitstek geschikt maakt om op eigen houtje van dorp naar dorp te rijden en onderweg spontaan een wijnhuis binnen te lopen.

    Pfalz: zon, variatie en de Deutsche Weinstraße

    Pfalz

    De Pfalz geldt als een van de warmste en zonnigste wijnstreken van Duitsland, met een klimaat dat door de bescherming van het Pfälzerwald bijna mediterraan aanvoelt. Dat warme klimaat levert vollere, rijpere wijnen op en een brede variatie aan druivenrassen, van Riesling tot Spätburgunder. De beroemde Deutsche Weinstraße loopt dwars door de regio en verbindt tientallen charmante wijndorpen met proeflokalen en wijngaarden, wat de Pfalz tot de meest toegankelijke streek maakt voor wie nog niet veel ervaring heeft met Duitse wijn. De ontspannen sfeer, met veel terrasjes en wijnfeesten in de zomer, maakt een bezoek hier net zo goed een culinaire als een culturele ervaring.

    Lees ook: Bernkastel Kues: parel aan de Moezel

    Ahr: klein gebied, grote naam voor rode wijn

    Ahr

    De Ahr, net ten zuiden van Bonn, is met iets meer dan 500 hectare een van de kleinste wijnstreken van Duitsland, maar geniet internationale faam dankzij de rode wijn die er wordt gemaakt. Meer dan 85 procent van de productie is rood, met Spätburgunder als absolute ster, geteeld op steile, zonnige hellingen langs de rivier. Duitsland staat bekend om witte wijn, maar de Ahr bewijst dat het land ook uitstekende Pinot Noir kan maken, elegant en fruitig maar verrassend krachtig voor een streek zo noordelijk gelegen. De compacte omvang van het gebied maakt het ideaal voor een kort bezoek van een dag of een weekend, met Bad Neuenahr-Ahrweiler als grootste plaats en goede uitvalsbasis.

    Baden: de zonnebank van Duitsland

    Baden

    Baden is de op twee na grootste wijnstreek van Duitsland en strekt zich uit van het Zwarte Woud tot aan de Bodensee, met de bijnaam “zonnebank van het land” dankzij het milde klimaat en het hoge aantal zonuren. De streek is vooral bekend om burgunderdruiven als Spätburgunder en Grauburgunder, met wijnen die vol en rond van smaak zijn en dichter bij de Bourgondische stijl liggen dan de meeste andere Duitse regio’s. De Kaiserstuhl, een vulkanisch heuvellandschap tegenover de Elzas, geldt als het hart van de streek en is met zijn steile terrassen een van de fotogeniekste wijnlandschappen van Duitsland.

    Leestip: Wijnroutes aan de Moezel: een ontdekkingstocht langs wijn, dorpen en rivieren

    Wanneer ga je het beste op wijnreis

    De meeste wijnstreken zijn het hele jaar door te bezoeken, maar wie proeverijen wil combineren met een levendige sfeer, plant het beste een bezoek in de laatste week van augustus of de eerste weken van september. Dan barsten veel wijndorpen los in feestelijke wijnfeesten, met versierde straten, muziek en de mogelijkheid om Federweisser te proeven, een zoete, kort houdbare jonge wijn die traditioneel wordt geserveerd met uientaart. De oogst zelf valt meestal in september en oktober, wat voor wandelaars een mooie tijd is om de wijngaarden in volle kleur te zien, terwijl het voorjaar juist rustiger is en een betere kans biedt op een persoonlijke rondleiding zonder wachttijd.

    Van de steile leisteenhellingen van de Moezel tot de bijna mediterrane sfeer van de Pfalz: deze 6 wijnstreken laten zien dat Duitsland veel meer te bieden heeft dan alleen zoete witte wijn. Voor een eerste kennismaking is de Moezel of de Pfalz een logische keuze dankzij de goede toeristische infrastructuur, terwijl de Ahr en Rheinhessen juist interessant zijn voor wie al iets meer van Duitse wijn afweet en op zoek is naar minder voor de hand liggende ontdekkingen. Met een beetje planning is het bovendien goed mogelijk om twee streken te combineren in één reis, bijvoorbeeld door vanuit de Moezel via Rheinhessen door te rijden naar de Pfalz.